Notowany.pl

Fot. stock.xchng

Prezes Banku Rezerwy Federalnej Ben Bernanke przez lata badał przyczyny Wielkiego Kryzysu lat trzydziestych ubiegłego wieku i opublikował na ten temat kilka prac naukowych. Uznał, że błędem Fedu była bezczynność, a wręcz szkodliwe działanie w postaci podnoszenia stóp procentowych prowadzące do zmniejszania się bazy pieniądza w obiegu gospodarczym. Według niego doprowadziło to do fatalnych skutków, ponieważ w obawie przed groźbą kryzysu prywatne banki zacieśniły swoją politykę kredytową oraz zrezygnowały z ryzykownych przedsięwzięć. W efekcie przedsiębiorstwa nie mogły inwestować na taką skalę jakby chciały, a przy zduszonym popycie konsumpcyjnym musiały zwalniać pracowników. Ci ostatni z kolei obawiając się utraty pracy woleli wstrzymywać się z wydatkami, czekając albo na lepsze czasy, albo zwyczajnie niższe ceny. W ten sposób gospodarka pogrążyła się w deflacyjnej stagnacji.

Pamiętając o tamtym smutnym doświadczeniu Ben Bernanke zapewnił, że nie dopuści do takiej sytuacji obecnie i w efekcie widzimy stopy procentowe na rekordowo niskich poziomach. Co więcej, prezes Fedu od dawna twierdzi, że skoro pieniądz kreowany jest teraz praktycznie z powietrza (wcześniej opierał się na standardzie złota), w celu pobudzenia gospodarki sięgnie po wszelkie możliwe środki, z „drukowaniem” pieniędzy włącznie. Na dodatek uważa on, że sztuczne wywołanie niedużej inflacji jest na rękę rządowi, ponieważ zmniejsza ona jego gigantyczne zadłużenie – ciekawe co na to kredytodawcy, którzy teraz jak „lemingi” kupują obligacje amerykańskie płacąc za nie rekordowo wysokie ceny?

Niestety po wygaśnięciu ubiegłorocznych programów stymulacyjnych takich jak „kasa za graty”, ulgi podatkowe dla kupujących nieruchomości oraz wpompowaniu setek miliardów dolarów w sektor finansowy działania Fedu zdają się teraz mocno ograniczone. Kiedyś w swoim przemówieniu Bernanke posłużył się metaforą zaczerpniętą od Miltona Friedmana o „zrzucie z helikoptera” pieniądza, który miałby pobudzić gospodarkę i wyciągnąć ją z recesji. Od 8 lat złośliwcy używają określenie Ben Helikopter komentując jego kolejne poczynania.

Rynki spodziewały się właśnie takiej efektownej helikopterowej paczki dolarów w ostatni wtorek, ale nie doczekały się. Możemy mówić jedynie o drobnej kosmetyce w postaci przerzucenia środków z jednych papierów rządwych w inne – tym razem Fed kupił długoterminowe obligacje. Jednak to było zdecydowanie za mało, a w obliczu coraz słabszych danych makroekonomicznych giełda w Nowym Jorku zanurkowała. Jednak nad miastem lata helikopter: